İşyerinde veya çalışma sırasında meydana gelen kalp krizleri, uygulamada en çok tereddüt yaşanan iş kazası türlerinden biridir. Kalp krizinin ani ve çoğu zaman kişinin sağlık geçmişiyle bağlantılı olması, bu tür olayların iş kazası sayılıp sayılmayacağı konusunda ciddi hukuki tartışmalara yol açmaktadır.
Bu yazıda, işyerinde kalp krizinin hangi şartlarda iş kazası sayılacağı, tazminat davası açılıp açılamayacağı ve Yargıtay uygulamaları ayrıntılı şekilde ele alınmaktadır.
İş Kazası Kavramının Hukuki Tanımı
Bir olayın iş kazası sayılabilmesi için sadece işyerinde meydana gelmesi yeterli değildir. Hukuken iş kazası sayılabilmesi için olay ile iş arasında nedensellik (illiyet bağı) bulunmalıdır.
Kalp krizi vakalarında da temel inceleme noktası, krizin işin yürütümüyle bağlantılı olup olmadığıdır.
İşyerinde Kalp Krizi İş Kazası Sayılır Mı?
İşyerinde meydana gelen her kalp krizi otomatik olarak iş kazası sayılmaz. Ancak bazı şartların varlığı halinde kalp krizi, iş kazası kapsamında değerlendirilir.
Hangi Hallerde Kalp Krizi İş Kazası Sayılır?
Aşağıdaki durumların varlığı halinde işyerinde geçirilen kalp krizi iş kazası olarak kabul edilebilir:
- Kalp krizinin iş saatleri içinde meydana gelmesi
- Krizin işyerinde veya işin yürütümü sırasında ortaya çıkması
- Aşırı iş yükü, stres, fiziksel zorlanma gibi unsurların krizi tetiklemesi
- İş ile kalp krizi arasında illiyet bağının tıbbi ve hukuki olarak kurulabilmesi
Bu şartlar birlikte değerlendirildiğinde, kalp krizinin iş kazası sayılması mümkündür.
İşyerinde Kalp Krizi Her Zaman İş Kazası Sayılır Mı?
Hayır. Kalp krizinin tamamen kişisel sağlık nedenlerinden kaynaklandığı, işin niteliğiyle herhangi bir bağlantısının bulunmadığı durumlarda olay iş kazası sayılmaz.
Örneğin:
- İş dışı bir nedenle,
- İşle ilgisi olmayan bir anda,
- Önceden var olan ağır kalp rahatsızlığının doğal sonucu olarak
meydana gelen kalp krizleri, iş kazası kapsamında değerlendirilmez.
Kalp Krizi Nedeniyle İş Kazasının Tespiti Davası
Sosyal Güvenlik Kurumu, kalp krizi vakalarını çoğu zaman iş kazası olarak kabul etmemektedir. Bu durumda işçi veya hak sahipleri tarafından iş kazasının tespiti davası açılması gerekir.
Tazminat Davasından Önce Tespit Davası Zorunlu Mudur?
Eğer SGK, kalp krizini iş kazası olarak kabul etmezse, doğrudan tazminat davası açılamaz. Öncelikle iş kazasının tespiti davasının açılması ve bu davanın kesinleşmesi gerekir.
Kalp Krizi Nedeniyle Tazminat Davası Açılabilir Mi?
Kalp krizinin iş kazası sayılması halinde;
- Maddi tazminat
- Manevi tazminat
- Ölümlü olaylarda destekten yoksun kalma tazminatı
talep edilebilir.
Maddi Tazminat Kapsamında Neler İstenebilir?
- Tedavi giderleri
- Geçici veya sürekli iş göremezlik zararları
- Çalışma gücü kaybı
- Kazanç kaybı
Manevi Tazminat Talebi
Kalp krizi sonucu yaşanan acı ve elem nedeniyle işçi veya ölüm halinde yakınları manevi tazminat talep edebilir.
İşyerinde Kalp Krizi Nedeniyle Ölüm Halinde Tazminat
İşyerinde geçirilen kalp krizi ölümle sonuçlanmışsa ve olay iş kazası sayılmışsa;
- Eş
- Çocuklar
- Anne ve baba
destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilir. Ayrıca her bir hak sahibi için ayrı ayrı manevi tazminata hükmedilebilir.
Kalp Krizi İş Kazası Davalarında Kusur ve Kaçınılmazlık
Kalp krizi vakalarında kusur değerlendirmesi büyük önem taşır. İşverenin;
- Aşırı iş yükü oluşturması
- Dinlenme sürelerine uymaması
- Sağlık kontrollerini yaptırmaması
- Stresli çalışma ortamı oluşturması
kusur olarak kabul edilebilir.
Kaçınılmazlık Unsuru
Kalp krizinin tüm önlemlere rağmen meydana geldiği durumlarda kaçınılmazlık söz konusu olabilir. Ancak bu durum işverenin sorumluluğunu tamamen ortadan kaldırmaz, yalnızca kusur oranını etkiler.
Kalp Krizi Nedeniyle Açılan Davalarda Bilirkişi Raporları
Bu tür davalarda;
- Kardiyoloji uzmanı raporları
- İş güvenliği bilirkişisi raporları
- Adli Tıp Kurumu görüşleri
birlikte değerlendirilir. Bilirkişi raporlarının çelişkili olması halinde yeni rapor alınması zorunludur.
Kalp Krizi İş Kazası Davalarında Yargıtay Uygulaması
Yargıtay, işyerinde meydana gelen kalp krizlerinde işin niteliği, çalışma koşulları ve stres faktörünü özellikle dikkate almaktadır. İş ile kalp krizi arasında illiyet bağı kurulabildiği durumlarda, olayın iş kazası sayılması yönünde kararlar vermektedir.
İşyerinde Kalp Krizi İş Kazası Sayılır Mı?
Özetle; işyerinde meydana gelen kalp krizleri her durumda iş kazası sayılmaz. Ancak işin yürütümüyle bağlantı kurulabiliyor, krizin iş koşulları nedeniyle tetiklendiği ispatlanabiliyorsa, kalp krizi iş kazası olarak kabul edilir ve tazminat davası açılabilir.
Bu nedenle kalp krizi vakalarında hukuki ve tıbbi değerlendirme birlikte yapılmalı, dava süreci uzmanlıkla yürütülmelidir.